Bram en Muhammed: mentor en vluchteling, maatjes en vrienden

‘Iets wat voor mij een kleine moeite is, kan voor een ander veel betekenen. En wat is nou één uur in de week?’ Met die gedachte meldde Bram zich bijna twee jaar geleden aan als mentor voor het Vluchtelingenmentorproject van Trudo. Hij werd gekoppeld aan Muhammed, een vluchteling uit Syrië. Inmiddels weet Bram één ding zeker: dat hij meer van Muhammed heeft geleerd dan andersom. “Hij heeft zoveel meegemaakt, maar kijkt altijd vooruit. Dat zet mij ook in beweging.” Muhammed reageert: “Echt niet, ik heb véél meer van jou geleerd.” De twee leeftijdsgenoten, allebei 29 jaar, lachen uitbundig bij een drankje in een Eindhovens café. Hun contact is hoe dan ook als vriendschap gaan voelen.

Na een asielprocedure van twee jaar kreeg Muhammed in 2024 in Woensel-Zuid een appartement toegewezen waar hij met zijn jongere broertje (toen 16) mocht gaan wonen. “Ik wilde heel graag aan het werk, goed Nederlands leren en mensen ontmoeten”, vertelt Muhammed, “dus ik stond zeker open voor een buddy die me daarbij op weg kon helpen.” Bram, afgestudeerd als Industrial Engineer aan de TU/e en aan het werk bij een chipfabrikant, vult aan: “Je wilde vooral gewoon meedoen in de maatschappij. Vanaf het begin was je heel erg gemotiveerd: je wilde zelf werken en zelf belasting betalen. Dus we ondernamen niet alleen leuke dingen, zoals samen schaatsen en een keer pannenkoeken eten, maar we zijn vooral op zoek gegaan naar een baan voor jou.”

“’Hoe moeilijk kan dat zijn?’, dacht ik, ze staan hier in de Brainportregio te springen om technisch personeel. Muhammed is handig en heeft veel werkervaring”, vertelt Bram. Muhammed werkte in de montage van aluminium kozijnen, eerst vier jaar in Libanon en daarna zeven jaar in Turkije. Ook deed hij er ervaring op als lasser en frezer en werkte hij in de productie van reclameborden. Toch bleek werk vinden helemaal niet zo eenvoudig. “In Turkije kon ik overal aan de slag, maar hier moest ik eerst een cv uploaden en motivaties schrijven. Dat was ik niet gewend”, vertelt Muhammed, “daar hielp Bram me mee.”

Ook deelde Bram een LinkedIn-post in zijn eigen netwerk. Daar kwam wel wat respons op, maar de reacties waren niet allemaal even fraai. Zo was er een bedrijf dat Muhammed een baan in het vooruitzicht stelde op voorwaarde dat hij eerst een half jaar gratis zou moeten werken. “’Kappen met die handel’, heb ik toen gezegd”, vertelt Bram. “Toen zijn we ook nog naar het Brabants Talentenfestival in het Evoluon gegaan”, herinnert Muhammed zich, “maar daar bleken bedrijven allemaal een diploma te eisen, of een auto en een rijbewijs.”

Op de LinkedIn-post kwam ook een reactie van iemand van de PSV Foundation. Zij brachten Muhammed in contact met VDL, een partner van PSV. En daar mocht hij op gesprek komen. Bram: “Drie weken na het gesprek mocht je al proefdraaien bij VDL Klima én werd je aangenomen.” Muhammed knikt. “Ja, ineens had ik een baan. Eerst parttime, naast drie dagen taallessen per week. Na zes maanden kon mijn rooster worden aangepast. Daarna werkte ik iedere dag van 07.30 tot 16.00 uur en ging ik van 18.00 tot 21.00 uur naar school.”

In de periode die volgde werd hij ook één van de boegbeelden van de PSV-campagne ‘Meer talent in huis’. Deze campagne spoort werkgevers aan om slimmer met talent om te gaan. Muhammed die geen diploma’s heeft, maar wel gemotiveerd is en over veel werkervaring beschikt, werd door VDL als rolmodel naar voren geschoven.

Bram: “Ineens kwam ik Muhammed levensgroot op posters in bushokjes bij het station tegen!”

Muhammed lacht: “Ik heb veel geluk gehad.” 

Bram: “Nee, dit heb je echt aan jezelf te danken. Je bent een doorzetter.” 

Muhammed: “Ik had lang genoeg stil gezeten in de opvang.”

Bram: “Nou dat was bepaald geen vakantie.”

Tijdens zijn asielprocedure zag Muhammed maar liefst dertien verschillende opvanglocaties.      “Ook toen wilde ik graag werken, maar dat mocht niet”, vertelt Muhammed. “We kregen daar leefgeld zonder dat we er iets voor hoefden te doen, ik begreep er niets van. De meeste mensen in een AZC willen niets liever dan werken. De muren komen daar op je af.”

Bij VDL heeft Muhammed inmiddels verschillende machines leren bedienen, on the job leert hij nu ook om te programmeren. Bram: “Eigenlijk ben jij nu de expert. Mensen komen nu naar jou toe als ze vragen hebben.” Muhammed, die ondertussen ook zijn inburgeringsexamen heeft gehaald, startte in augustus 2025 met een BBL-opleiding Mechatronica. Hij is vastberaden om verder te leren. “Ik heb nog wat in te halen”, zegt hij.  Lachend naar Bram: “Jou achterna, professor.”